Sơn Mai: Mở hướng phát triển kinh tế từ những mô hình nông nghiệp mới
Từ điều kiện đất đai, khí hậu và nguồn lực hỗ trợ, nhiều hộ dân ở xã miền núi Sơn Mai đã mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng, lựa chọn những mô hình sản xuất phù hợp với điều kiện thực tế. Qua đó, từng bước nâng cao hiệu quả sử dụng đất, tăng thu nhập và mở thêm hướng phát triển kinh tế cho người dân địa phương.

Vườn sầu riêng của ông Võ Thanh Bình ở thôn Sơn Châu, xã Sơn Mai
Một trong những mô hình bước đầu cho thấy hiệu quả là trồng cây sầu riêng. Sau 08 năm chăm sóc, những cây sầu riêng đầu tiên trên vùng đất đồi Sơn Mai đã cho trái, mở ra triển vọng về một loại cây trồng có giá trị kinh tế cao.
Năm 2018, gia đình ông Võ Thanh Bình, ở thôn Sơn Châu, xã Sơn Mai đầu tư trồng 100 cây sầu riêng trên diện tích 01 héc ta, gồm 02 giống Ri 6 và Monthong. Sau nhiều năm kiên trì chăm sóc, cùng với điều kiện khí hậu thuận lợi, vườn sầu riêng của gia đình ông Bình sinh trưởng tốt và bắt đầu cho thu hoạch.
Năm nay, vườn sầu riêng sai trái, sản lượng ước đạt khoảng 03 tấn. Theo tính toán, hiệu quả kinh tế từ cây sầu riêng cao hơn nhiều so với cây keo. Với 01 héc ta sầu riêng, mỗi năm gia đình có thể thu lợi từ 150 đến 200 triệu đồng, trong khi 01 héc ta keo chỉ cho thu khoảng 20 triệu đồng/năm.
Để đạt được hiệu quả đó, theo ông Bình, người trồng phải xác định đây là cây trồng cần đầu tư lâu dài, chăm sóc kỹ và có sự kiên trì.
Ông Võ Thanh Bình, thôn Sơn Châu, xã Sơn Mai, chia sẻ: “Để có được kết quả và thu hoạch thì phải cần cù, phải đầu tư và chăm sóc kỹ cho cây phát triển tốt. Nếu không có vốn, đầu tư yếu, không có ý chí tiến thủ thì rất khó đạt được kết quả. Mô hình sầu riêng so với cây keo thì hiệu quả gấp khoảng 5 đến 7 lần. Một héc ta sầu riêng một năm có thể thu khoảng 150 đến 200 triệu đồng, trong khi một héc ta keo chỉ khoảng 20 triệu đồng.”

Vườn riềng của anh Đinh Văn Sương ở thôn Sơn Châu
Không chỉ cây sầu riêng, cây sả và cây riềng cũng đang được người dân Sơn Mai lựa chọn để chuyển đổi trên những diện tích sản xuất kém hiệu quả. Tại thôn Sơn Châu, người dân tận dụng đất vườn, đất đồi để trồng xen canh cây sả. Đến nay, toàn thôn đã trồng hơn 25 héc ta sả; những hộ trồng ít cũng có từ 05 đến 07 sào. Sả thường được trồng vào khoảng tháng 4 âm lịch và sau khoảng 6 tháng có thể cho thu hoạch. Thời gian sinh trưởng tương đối ngắn, khả năng chịu hạn tốt và giá bán tương đối ổn định.
Gia đình anh Đinh Văn Sương, ở thôn Sơn Châu là một trong những hộ chủ động chuyển đổi cây trồng. Trước đây, diện tích đất của gia đình chủ yếu trồng hoa màu như mì, bắp. Tuy nhiên, do đất thường xuyên khô hạn, anh Sương đã chuyển đổi 07 sào sang trồng sả và riềng.
Theo anh, so với cây mì, bắp, các loại cây trồng này phù hợp hơn với điều kiện đất đai, ít tốn công chăm sóc và cho hiệu quả kinh tế tốt hơn. Hiện giá riềng được thu mua khoảng 13 nghìn đồng/kg, trong khi giá sả có sự thay đổi tùy theo từng mùa vụ.

So với cây mì, cây bắp thì Sả cho hiệu quả kinh tế tốt hơn
Anh Đinh Văn Sương, thôn Sơn Châu, xã Sơn Mai, cho biết: “Đất này trước trồng hoa màu, nhưng khô hạn quá nên mình chuyển sang trồng sả, riềng vì chịu hạn tốt hơn. Thời gian của cây sả cũng ngắn ngày hơn, thu nhập cũng tốt hơn cây mì, bắp, ít tốn công chăm sóc hơn. Nhìn chung hiệu quả kinh tế cao hơn.”
Thực tế từ các mô hình cho thấy, việc lựa chọn cây trồng phù hợp với điều kiện đất đai, khí hậu không chỉ giúp người dân tận dụng tốt diện tích sản xuất mà còn từng bước thay đổi tư duy canh tác, hướng đến những loại cây có giá trị kinh tế cao hơn.
Bên cạnh sự chủ động của người dân, xã Sơn Mai đang tích cực hỗ trợ triển khai mô hình trồng dứa tại hai thôn Sơn Châu và Long Xuân, với diện tích 1 ha. Với nguồn kinh phí hơn 102 triệu đồng, người dân được hỗ trợ tập huấn kỹ thuật và cây giống, qua đó từng bước đưa cây dứa vào sản xuất, đa dạng hóa cây trồng, mở ra hướng phát triển kinh tế phù hợp với điều kiện địa phương và góp phần nâng cao thu nhập cho người dân.
Ông Đinh Thanh Minh – Phó Chủ tịch UBND xã Sơn Mai, cho biết: “Ngoài các loại cây truyền thống như keo, mì, địa phương cũng định hướng cho bà con trong thời gian tới chuyển đổi sang các loại cây trồng như sầu riêng, bưởi, sả. Ngoài ra, trong thời gian tới, xã cũng định hướng cho bà con trồng cây dứa. Nguồn lực hỗ trợ cho bà con được thực hiện từ 3 Chương trình mục tiêu và nguồn sự nghiệp kinh tế của xã, nhằm giúp người dân nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững.”
Những mô hình sầu riêng, sả, riềng bước đầu cho thấy hiệu quả, mở ra thêm những lựa chọn về cây trồng phù hợp với điều kiện đất đai, khí hậu và khả năng sản xuất của người dân Sơn Mai. Với sự chủ động của người dân cùng nguồn lực hỗ trợ từ các chương trình, chính sách, địa phương đang từng bước đa dạng hóa cây trồng, mở rộng hướng sản xuất mới, nâng cao giá trị trên cùng diện tích đất, qua đó góp phần tăng thu nhập và thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững.

